Sỏi canxi oxalate
Hay gặp nhất. Không nên tự kiêng canxi quá mức; nên ăn đủ canxi từ thực phẩm và giảm oxalate cao.
💡 Thực phẩm lưu ý: Giảm rau bina/cải bó xôi, rau dền, củ dền, khoai lang, hạt điều, hạnh nhân, cacao, trà đặc.
Wiki & Nhắc thuốc cá nhân hóa
Sỏi thận:
Hiểu đúng, ăn đúng,
mau phục hồi sau mổ
Công cụ quản lý sỏi thận cá nhân hóa: nhắc thuốc đúng giờ, tra cứu thực phẩm thông minh theo loại sỏi và theo dõi hồi phục sau URS/PCNL/ESWL.
🏥Dựa trên y văn AUA / EAU🚫Không quảng cáo🇻🇳Tối ưu văn hóa ăn Việt🔒Dữ liệu lưu nội bộ
Chỉ số vàng hồi phục
💧
2–3L
Nước/ngày
Tăng bài tiết sỏi
🧂
<5g
Muối/ngày
Giảm canxi niệu
📅
30ng
Mốc quan trọng
Sau phẫu thuật
Nước tiểu nên vàng nhạt hoặc trong
Ăn đủ canxi từ thực phẩm, không kiêng tuyệt đối
Tái khám và siêu âm định kỳ theo chỉ định
🏥 Điều Hướng Nhanh
Khám phá các công cụ tra cứu thực phẩm, tra cứu thuốc và nhắc nhở uống thuốc.
Khi nào cần đi viện ngay?
- 🚨Đau quặn hông lưng dữ dội, lan xuống bẹn, không giảm
- 🚨Sốt, rét run, buồn nôn nhiều: nghi nhiễm trùng tắc nghẽn
- 🚨Tiểu máu nhiều, bí tiểu, tiểu rất ít
- 🚨Đang mang thai, chỉ có một thận, suy thận, ghép thận
- 🚨Đau kèm mệt lả, tụt huyết áp, lú lẫn
Các loại sỏi và hướng ăn uống
Sỏi canxi phosphate
Liên quan pH nước tiểu kiềm, rối loạn chuyển hóa, nhiễm trùng hoặc thuốc.
💡 Thực phẩm lưu ý: Giảm muối, nước ngọt có phosphate; khám để tìm nguyên nhân pH kiềm.
Sỏi acid uric
Thường gặp khi ăn nhiều purine, gout, béo phì, đề kháng insulin, nước tiểu acid.
💡 Thực phẩm lưu ý: Giảm phủ tạng, thịt đỏ, hải sản nhiều purine, bia rượu; tăng rau quả ít oxalate.
Sỏi struvite
Thường do nhiễm trùng tiết niệu. Ăn uống không đủ xử lý.
💡 Thực phẩm lưu ý: Cần bác sĩ tiết niệu, cấy nước tiểu, kháng sinh đúng chỉ định.
Sỏi cystine
Hiếm, liên quan di truyền. Mục tiêu chính: uống nhiều nước, kiểm soát pH nước tiểu.
💡 Thực phẩm lưu ý: Theo chuyên khoa; ăn nhạt, đủ nước, không tự dùng thuốc kiềm hóa.
Nguyên tắc nền: Nước, muối, canxi, đạm
Uống nước rải đều ngày; nước tiểu nên vàng nhạt. Người từng sỏi thường cần lượng nước đủ để tạo khoảng 2–2,5 lít nước tiểu/ngày, trừ khi bác sĩ hạn chế dịch.
Ăn nhạt: mục tiêu thường dưới 5g muối/ngày. Nước mắm, mắm tôm, đồ kho mặn, dưa cà muối làm tăng nguy cơ sỏi canxi.
Ăn đủ canxi từ bữa ăn: sữa ít béo, sữa chua, đậu phụ. Không tự bỏ canxi vì có thể tăng hấp thu oxalate.
Giảm đạm động vật quá mức: thịt đỏ, phủ tạng, xúc xích, nước hầm xương đậm. Ưu tiên cá vừa phải, gà bỏ da, đậu phụ.
Tăng citrate tự nhiên: chanh, cam, bưởi mức vừa phải nếu dạ dày chịu được. Tránh nước ngọt nhiều đường.
Giữ cân nặng, vận động, ngủ đủ. Béo phì và đề kháng insulin tăng nguy cơ sỏi acid uric.
⚠️ Nhóm nên hạn chế tối đa
Mặn
mì gói, đồ khô mặn, cá khô, dưa cà muối, nước chấm đậm, đồ hộp
Oxalate cao
rau bina/cải bó xôi, rau dền, củ dền, khoai lang, chocolate/cacao, trà đặc, hạt điều, hạnh nhân
Purine cao
lòng, gan, thận, tiết canh, thịt đỏ nhiều, cá mòi, cá cơm khô, tôm cua nhiều, bia
Đường/fructose
nước ngọt, trà sữa, nước ép đóng chai, bánh kẹo nhiều đường
Các phương pháp mổ sỏi & tán sỏi hiện đại
Chọn phương pháp phụ thuộc vào vị trí sỏi, kích thước, độ cứng trên phim CT và tình trạng nhiễm trùng đường tiết niệu của bệnh nhân.
Nội soi tán sỏi ngược dòng (URS/RIRS)
✅ Phù hợp: Thường dùng cho sỏi niệu quản; với ống mềm RIRS có thể tiếp cận sỏi trong thận kích thước vừa.
🔧 Cách làm: Ống nội soi đi qua niệu đạo → bàng quang → niệu quản/thận. Laser Holmium hoặc Thulium tán sỏi thành mảnh nhỏ/bụi sỏi.
⭐ Ưu điểm: Không rạch da, hồi phục nhanh, xử lý tốt sỏi niệu quản, có thể về sớm nếu ổn.
⚠️ Rủi ro/Nhược điểm: Có thể cần đặt JJ/stent; có nguy cơ tiểu máu, đau rát tiểu, nhiễm trùng, tổn thương/hẹp niệu quản, sót sỏi.
💬 Hỏi bác sĩ: Hỏi bác sĩ: sỏi ở đâu, kích thước bao nhiêu, có cần đặt JJ không, bao lâu rút, có cần cấy nước tiểu trước mổ không.
Tán sỏi qua da (PCNL / mini-PCNL)
✅ Phù hợp: Thường dùng cho sỏi thận lớn, sỏi san hô, nhiều sỏi, hoặc thất bại với phương pháp ít xâm lấn hơn.
🔧 Cách làm: Bác sĩ tạo đường hầm nhỏ từ vùng lưng vào thận, đưa ống soi vào và tán/gắp sỏi trực tiếp.
⭐ Ưu điểm: Hiệu quả cao với sỏi lớn, lấy được nhiều mảnh sỏi trong một lần.
⚠️ Rủi ro/Nhược điểm: Xâm lấn hơn URS/ESWL; rủi ro chảy máu, nhiễm trùng, tổn thương cơ quan lân cận, cần dẫn lưu hoặc nằm viện.
💬 Hỏi bác sĩ: Hỏi bác sĩ: PCNL thường hay mini-PCNL, nguy cơ chảy máu, cần truyền máu không, kế hoạch kiểm tra sót sỏi sau mổ.
Thực đơn Việt Nam 7 ngày mẫu (Ăn nhạt, đủ nước)
Khung dinh dưỡng bên dưới thiết kế cho giai đoạn hồi phục & phòng ngừa tái phát an toàn nhất tại Việt Nam.
📅 Ngày 1
Sáng: Phở gà ít muối, bỏ da, thêm giá/rau thơm, hạn chế nước dùng mặn.
Trưa: Cơm trắng vừa phải, cá lóc hấp gừng, canh bí xanh nấu tôm ít, dưa leo.
Tối: Cháo thịt nạc bằm ít muối, rau cải ngọt luộc, 1 hũ sữa chua không đường.
📅 Ngày 2
Sáng: Bánh mì trứng ốp la ít dầu, thêm cà chua/dưa leo, sữa ít béo không đường.
Trưa: Cơm, ức gà áp chảo, canh mướp, đậu phụ hấp hành, trái cây: đu đủ.
Tối: Bún cá ít nước mắm, nhiều rau sống an toàn, thêm nước chanh loãng ít đường.
📅 Ngày 3
Sáng: Cháo yến mạch hoặc cháo gạo với thịt nạc, chuối nhỏ.
Trưa: Cơm, đậu phụ sốt cà chua nhạt, canh bầu, cá thu nhỏ phần vừa.
Tối: Miến gà xé ít muối, rau cải thìa, cam/quýt mức vừa.